Jullie voelen niet wat ik voel. Over leven met paniekaanvallen (Zilver).
Jullie voelen niet wat ik voel. Over leven met paniekaanvallen (Zilver).
Ze staan in de garage. Haar moeder werkt op dezelfde school, dus ze rijden vaak samen. Het is ochtend en Zilver wil niet. Haar moeder [...]
Ze staan in de garage. Haar moeder werkt op dezelfde school, dus ze rijden vaak samen. Het is ochtend en Zilver wil niet. Haar moeder zegt niks bijzonders, alleen: “Zilver, we moeten nu gaan.” Meer is er niet nodig. Zilver voelt zich klem gezet, zo erg dat ze begint te schreeuwen en te huilen, zo hard dat haar vader uiteindelijk naar de garage komt en zegt dat ze het moeten laten. Laat haar maar hier.
Van buitenaf zie je een meisje dat niet naar school wil. Van binnenuit ziet leven met paniekaanvallen er heel anders uit. Bij Zilver zitten ze vooral in haar lijf. Alleen weet niemand dat nog. Zijzelf ook niet.
Ziek van een gedachte.
Het begon tijdens corona. Ze zat thuis, haar wereld was klein, en sociale dingen werden steeds moeilijker. Ze was bang dat ze er niet bij zou horen. Bang dat er iets met haar zou gebeuren. Dat ze ernstig ziek zou worden, in het ziekenhuis zou belanden. Het ergste scenario, steeds weer.
Die angst bleef niet in haar hoofd. Hij zakte naar haar buik. ‘s Ochtends maakte ze zich gewoon klaar voor school, tot ze beneden de klok zag en besefte dat ze nu echt moest gaan. Dan kwam de misselijkheid. En omdat ze juist bang is om ziek te worden, raakte ze daar weer van in paniek. Een cirkel die zichzelf voedde.
Als ze het moet omschrijven, heeft ze het niet over één klacht. Het is zwaar, moe, leeg. “Altijd echt met van die bakstenen aan mijn armen lopen.” Als jij je zo voelt, ga je ook niet vrolijk de deur uit. Dat probeerde ze haar ouders steeds uit te leggen.
De malle molen.
Iedereen dacht in het begin aan iets lichamelijks. Logisch, de klachten waren echt. Dus begon de rondgang. Buikpijn, misselijkheid, bloedonderzoek, echo’s, alles werd gecontroleerd. Ze probeerde zelfs acupunctuur tegen de misselijkheid.
Elke afspraak gaf hoop. Misschien vinden ze nu iets. Misschien is er eindelijk een antwoord. En elke keer kwam er niets uit. Dat maakte het niet lichter, het maakte haar banger. Er is iets mis en niemand kan het vinden.
Op een gegeven moment was alles gedaan. Ze bleef vragen of er niet nog een onderzoek kon, nog één echo. Maar er was niks meer te onderzoeken.
Misschien herken je iets van die logica. Liever een diagnose die je kunt aanwijzen dan de mogelijkheid dat je hoofd dit met je lijf doet. Een uitslag kun je uitleggen. Angst niet.
Lee kende dat ook. Hij zat met zijn gezin op een terras in Parijs toen zijn borst dichtkneep en hij dacht dat hij doodging. Het bleken paniekaanvallen door stress.
“Heb jij soms het gevoel dat het nep is?”
Toen ze uitviel op school, werd ze doorverwezen naar een psycholoog. Bij het intakegesprek stelde de hulpverlener haar vader een vraag die Zilver nooit meer vergat: “Heb jij soms het gevoel dat het nep is?”
Zilver keek naar haar vader. Ze had er zelf nog nooit bij stilgestaan dat iemand dat zou kunnen denken. “Hoe bedoel je dat is een optie?” Ze was doodsbang voor zijn antwoord.
Hij zei: “Nee, dit kan je niet faken.”
Dat ene zinnetje van haar vader zegt veel over waar dit verhaal eigenlijk over gaat. Over de vraag of je geloofd wordt, op het moment dat je zelf nauwelijks kunt geloven wat er met je gebeurt.
Want dat was de strijd thuis. Haar ouders probeerden haar te overtuigen: dit is je angst, dit is niet echt. En Zilver dacht: “Jullie voelen niet wat ik voel. Dus hoe weet je dat nou?”
Als ze geen paniekaanval heeft, weet ze het wel. Dan kan ze zeggen: dit is angst. Zodra ze er middenin zit, verdwijnt dat inzicht. Dan is het geen gedachte meer. Dan gebeurt het gewoon, nu, in haar lijf.
De opluchting van afzeggen.
Het meest verraderlijke was misschien hoe snel het overging. Werd een afspraak afgezegd, dan was de angst weg. “Dan was het grote monster waarvoor ik zo bang was, dat was weg.” De volgende dag begon het opnieuw, maar op dat moment was er rust.
Dat patroon kende ze al van jongs af aan. Logeren bij een vriendinnetje was altijd leuk, tot ze in bed lag en haar ogen dichtdeed. Twee seconden later wist ze het: ik wil naar huis, naar mijn eigen bed, naar mijn ouders. Als de ouders van het vriendinnetje haar probeerden over te halen, voelde ze zich weer klem gezet. En dan het schuldgevoel, als haar vader of moeder haar weer kwam halen. Haar ouders bleven haar gewoon brengen, elke keer opnieuw, in de hoop dat het deze keer wel zou lukken.
Waar ze zich voor schaamde was niet eens het afzeggen zelf. Het waren de appjes daarna. “Ben je weer ziek?” Ja, weer ziek. Uitleggen deed ze bijna niet. Als haar eigen omgeving het al niet begreep, waarom zouden vriendinnen het dan wel snappen?
Ik hoef niks meer.
Rond haar zestiende kwam alles stil te staan. Geen school, geen werk, weinig vrienden. Wat je misschien niet verwacht: ze vond het heerlijk. Alles wat haar zoveel pijn kostte, was weg. Ze stond op en hoefde niks aan te gaan. In dat jaar thuis liep ze bij een psycholoog, iemand die een goede invloed op haar heeft gehad.
Toen ze probeerde te re-integreren op een nieuwe school, ging de eerste les meteen mis. Ze kwam huilend thuis. Haar moeder kwam van haar werk en ging bij haar zitten om te praten. Zilver was er klaar mee.
“Ik accepteer dat ik thuis zit. Ik accepteer dat ik niks kan worden dan. Ik vind het prima. Laat het maar zo.”
Haar moeder probeerde het via het ene dat altijd vaststond: “Maar Zilver, jij wil toch ooit gezin, je wilt toch ooit moeder worden?”
“Zelfs dat hoeft van mij niet meer. Ik hoef geen kinderen.”
Zilver heeft een enorme kinderwens. Altijd gehad. Haar ouders wisten op dat moment hoe diep het zat. Als zij dit zegt, is het menens.
Dat is het moment waarop dit verhaal kantelt. De angst had niet alleen haar ochtenden overgenomen, maar ook haar toekomst. Alles wat ze ooit wilde, had ze ingeleverd voor rust.
Elke dag een stukje verder.
Voor haar ouders was dat gesprek het signaal dat het anders moest. Ook de nieuwe school leek geen succes te worden, en toen hebben ze alles op alles gezet. Samen met Zilver gingen ze terug trainen. Haar vader ging minder werken, zodat hij haar elke dag naar school kon brengen. Of eigenlijk: richting school. “We reden er alleen naartoe en weer terug.”
De keer daarna kwam ze een stukje verder. En de keer daarna weer. Zo bouwden ze het op, stap voor stap, tot ze weer volledig terug was. Het is een manier van terugkomen die bij veel meer mensen met angst werkt. Je hoeft de drempel niet in één keer over. Je komt er elke dag een klein stuk dichterbij.
Terug in het leven, met paniekaanvallen.
Nu is Zilver 19. Ze studeert, woont op zichzelf en doet leuke dingen. De angst is er nog, en hij gaat nog altijd over hetzelfde: sociale dingen en ziek worden. Medicatie helpt haar enorm. Het maakt haar emoties en angsten wat vlakker, en daardoor kan ze ze herkennen. Ze kan nu tegen zichzelf zeggen: dit is eng, je krijgt er waarschijnlijk last van, en toch ga je het doen.
Mooi eindigt het niet altijd. Soms gaat ze ergens heen, blijft ze, en is de angst uiteindelijk weg. “Het kan ook zijn dat de angsten weg zijn, maar dan kan ik er niet meer van genieten.” Dan is ze de hele avond bezig geweest met overleven, en blijft er voor de gezelligheid weinig over.
En die kinderwens? Die is terug.
Wat ze toen had willen horen.
Op de vraag wat ze in die jaren nodig had, hoeft ze niet lang na te denken. “We geloven je. We staan achter je. En we gaan dit gewoon samen aanpakken.”
Uiteindelijk is het ook zo gegaan. Die ochtenden met haar vader in de auto laten dat zien. Alleen had ze het eerder willen horen.
Wat ze tegen iemand zou zeggen die dit herkent, is net zo eenvoudig. “Spreek het uit. Het uitspreken verlicht zoveel.” Dat je bang bent voor wat anderen dan van je vinden, snapt ze. Dat gevoel mag er zijn. Je hoeft ook niet meteen alles op tafel te leggen bij je vrienden, die kunnen er vaak weinig mee. Zoek iemand die er wel iets mee kan.
Ze weet waarom ze dit deelt. Eerder vertelde ze haar verhaal al in een artikel in BN DeStem. Kort daarna stond er op school een meisje naast haar bij de wc’s. “Ben jij die persoon van dat krantenartikel?” Ze had het doorgestuurd gekregen. Ze had er zelf ook veel last van.
“En dat is waarom ik het doe.”
Misschien ken jij die ochtenden ook. Dat je lijf iets weigert waar je hoofd nog geen woorden voor heeft. Dat je jezelf “weer ziek” meldt, omdat dat makkelijker uit te leggen is dan wat er echt speelt.
Vragen om jezelf te stellen.
Welke klacht in je lijf heb je altijd verklaard, terwijl je stiekem weet dat er iets anders onder zit?
Wat zeg je af, en hoe voelt die opluchting achteraf?
Wie in jouw leven zou zeggen “ik geloof je”, als je het hem of haar echt vertelde?
Wat heb jij al ingeleverd om maar rust te hebben?
De moeite waard om te lezen
De beste manier om jezelf te bewijzen, is door jezelf te verbeteren. Wanneer ik van een afstand naar je [...]
Trust issues - 12032019. Het fundament van vertrouwen zit diep.Want vrijwel alles, binnen een relatie, draait om vertrouwen. Wat [...]
In sommige jaren loopt het leven soepel. En andere jaren hakken er keihard in. Zoiets weet je vaak pas [...]


